W cieniu wielkich zmian

Ludwik Rataj urodził się 7 września 1919 roku. Był jednym z tych zawodników, którzy zapisali się złotymi zgłoskami w historii ostrowskiego sportu żużlowego tuż po II wojnie światowej. Gdy Polska powoli podnosiła się z ruin, a sport zaczynał nabierać nowego wymiaru, Rataj wraz z kolegami z Klubu Motorowego Ostrów (późniejszej Stali Ostrów) stanął na czele grupy pionierów czarnego sportu w regionie.

Rok 1948 przyniósł w Polsce narodziny ligi żużlowej, tworzonej na wzór brytyjskich rozgrywek. Była to prawdziwa rewolucja, która nadała nowy sens rywalizacji klubowej. Żużlowcy z Ostrowa od razu udowodnili, że są w stanie rywalizować z najlepszymi – w pierwszym sezonie zajęli czwarte miejsce w tabeli. Dla Ludwika Rataja i jego drużyny był to dopiero początek sukcesów.

Drużynowy wicemistrz Polski 1949

Sezon 1949 przeszedł do historii ostrowskiego żużla. 2 października na torze Powiatowego Ośrodka Wychowania Fizycznego w Ostrowie rozegrano ostatni trójmecz ligowy, który decydował o srebrnych medalach Drużynowych Mistrzostw Polski. Stal Ostrów – z Ratajem w składzie – nie zawiodła. Ostrowianie zgromadzili 22 punkty (Rataj i Spitalniak po 7, Maciejewski 8), wyprzedzając Tramwajarza Łódź i warszawski PKM.

Ten triumf dał im tytuł Drużynowego Wicemistrza Polski. Był to pierwszy tak wielki sukces klubu z Ostrowa, a Rataj miał w nim istotny udział.

Sukcesy indywidualne

Rok 1949 był także pasmem sukcesów indywidualnych Ludwika Rataja. W finale Indywidualnych Mistrzostw Polski w Lesznie zajął czwarte miejsce – do dziś jest to jeden z najlepszych wyników osiągniętych przez ostrowskiego zawodnika w historii tej imprezy. Towarzyszył mu klubowy kolega, Stefan Spitalniak, który uplasował się tuż za nim. Wygrał Alfred Smoczyk, legenda polskiego żużla.

W kolejnym sezonie, 1950, Rataj również znalazł się w czołówce – zajął dziewiąte miejsce w IMP. Wyniki te do dziś stanowią punkt odniesienia dla kolejnych pokoleń żużlowców z Ostrowa.

Trzecie miejsce w lidze

Sezon 1950 przyniósł kolejny sukces drużynowy. 24 września w Grudziądzu ostrowianie zakończyli rywalizację w DMP na drugiej pozycji w ostatnim trójmeczu, co pozwoliło im sięgnąć po brązowe medale mistrzostw kraju. Najlepszym zawodnikiem zespołu był właśnie Ludwik Rataj, zdobywca 13 punktów.

Warto podkreślić, że dzięki takim zawodnikom jak Rataj, Poprawa, Wielgosz czy Rejek, ostrów stał się jednym z najważniejszych ośrodków polskiego żużla przełomu lat 40. i 50.

Początki Łańcucha Herbowego

Rataj uczestniczył także w turniejach indywidualnych w Ostrowie. 17 września 1950 roku wystąpił w inauguracyjnej edycji „Łańcucha Herbowego Miasta Ostrowa Wielkopolskiego” – zawodów, które do dziś są najstarszym cyklicznym turniejem żużlowym w Polsce. Choć tamtego dnia niepodzielnie panował Alfred Smoczyk, udział Rataja i jego kolegów miał historyczne znaczenie.

Lata późniejsze

Ostatni sezon Ludwika Rataja w barwach Stali Ostrów przypadł na rok 1951. Później stopniowo wycofywał się z czynnego uprawiania sportu, choć jego wkład w rozwój żużla w Ostrowie był nie do przecenienia. Był jednym z filarów drużyny w jej najpiękniejszych, powojennych latach.

Śmierć na obczyźnie

Ludwik Rataj zmarł 28 września 1990 roku w Niemczech. Do końca życia pozostawał w pamięci kibiców Ostrowa jako bohater lat 1949–1950 – czasów, gdy miejscowa Stal biła się o medale mistrzostw Polski, a on sam zaliczał się do czołówki krajowych żużlowców.

Dziedzictwo Ludwika Rataja

Choć jego kariera trwała zaledwie kilka lat, Rataj zapisał się na trwałe w historii ostrowskiego sportu. Był współtwórcą największych sukcesów drużyny z tamtej epoki, indywidualnie osiągał znakomite wyniki, a jego postawa na torze inspirowała kolejne pokolenia zawodników.

Dziś, wspominając pionierów powojennego żużla, nie sposób pominąć nazwiska Ludwika Rataja – człowieka, który należał do pokolenia budowniczych fundamentów polskiego speedwaya.

Zdjęcie: tzostrovia.pl/historia. Drużynowi Wicemistrzowie Polski zespół KMO-Stal. Od lewej: Ludwik Rataj, Piotr Poprawa, Stefan Maciejewski i Bonifacy