Redakcja portalu przegladsportowy.onet.pl przygotowała subiektywny ranking zawodników, którzy w swoich czasach należeli do światowej elity, lecz nigdy nie wywalczyli złotego medalu indywidualnych mistrzostw świata na żużlu (IMŚ).

Tak jak futbol pamięta gigantów bez Złotej Piłki – Andrés Iniesta, Thierry Henry czy Paolo Maldini – tak samo speedway ma swoich mistrzów bez korony IMŚ. To nazwiska, które współtworzyły historię dyscypliny, choć w gablocie zabrakło najcenniejszego indywidualnego trofeum.

W zestawieniu znaleźli się wyłącznie zawodnicy, którzy zakończyli kariery. Dopiero z perspektywy czasu można bowiem uczciwie ocenić ich dorobek i miejsce w historii. To ranking subiektywny – nie jest ostatecznym werdyktem. Każdy kibic mógłby ułożyć własną listę, a niektórym zapewne zabraknie tu innych nazwisk (np. Darcy’ego Warda). Taki jest żużel – pełen niuansów, interpretacji i emocji.


TOP 10 żużlowców, którzy nie wywalczyli złota IMŚ

10. Ryan Sullivan

Australijczyk przez 17 sezonów z rzędu startował w lidze polskiej ze średnią biegopunktową powyżej 2,00 – wynik, który sam w sobie jest świadectwem klasy. Przez osiem lat rywalizował w cyklu Grand Prix, a jego największym sukcesem indywidualnym był brązowy medal IMŚ w 2002 roku.

„Sully” był zawodnikiem niezwykle równym i technicznie dopracowanym. Często jednak brakowało mu tego ostatniego kroku w stronę absolutnej dominacji. Na jego dorobek wpływ miały także kontuzje – wielokrotnie startował z urazami, które utrudniały utrzymanie najwyższej dyspozycji w kluczowych rundach SGP.


9. Simon Wigg

Charyzmatyczny Brytyjczyk był wirtuozem long tracku i jednym z najbardziej widowiskowych zawodników swojego pokolenia. W klasycznym żużlu jego najlepszym sezonem był 1989 rok – wtedy zdobył srebrny medal IMŚ, przegrywając wyścig dodatkowy z Jeremy Doncaster.

Wigg słynął z nieprzewidywalności i odważnego stylu jazdy. Poważna choroba przedwcześnie zakończyła jego życie, lecz pozostawił po sobie reputację zawodnika wybitnego i niekonwencjonalnego.


8. Billy Sanders

Brąz IMŚ w 1980 roku i srebro w 1983 – Sanders był w ścisłej światowej czołówce. Uchodził za jednego z najbardziej utalentowanych Australijczyków swojej epoki. Wydawało się, że złoto jest kwestią czasu.

W 1985 roku, w wieku 30 lat, popełnił samobójstwo. Jego śmierć wstrząsnęła środowiskiem speedwaya. Talent i potencjał na mistrzostwo świata były bezdyskusyjne – zabrakło stabilności i czasu.


7. Zenon Plech

Srebrny medal IMŚ w 1973 roku i brązowy w 1979. W latach swojej świetności rywalizował z gigantami takimi jak Ivan Mauger czy Ole Olsen.

Plech był symbolem ofensywnego, walecznego stylu jazdy. Wielu ekspertów podkreśla, że gdyby nie era absolutnej dominacji Maugera, Polak mógłby sięgnąć po złoto. Bez tytułu i tak zapisał się w historii jako jeden z największych zawodników w dziejach polskiego żużla.


6. Shawn Moran

W 1990 roku zdobył srebrny medal IMŚ, przegrywając w wyścigu dodatkowym z Per Jonsson. Jednak po wykryciu w jego organizmie niedozwolonych substancji został pozbawiony medalu.

Moran był artystą toru – znakomita technika, wyczucie motocykla, lekkość jazdy. Jego kariera to przykład, jak czynniki pozasportowe mogą przekreślić największe sukcesy.


5. Jimmy Nilsen

Sześciokrotnie kończył IMŚ w czołowej szóstce. W 1998 roku zdobył srebrny medal. Był zawodnikiem niezwykle technicznym, konsekwentnym i regularnym.

Nie imponował fajerwerkami, lecz powtarzalnością. Trafił jednak na epokę niezwykle silnej konkurencji – w realiach lat 90. nawet perfekcja nie gwarantowała mistrzostwa.


4. Kenny Carter

W finale światowym w 1982 roku brał udział w słynnej kolizji z Bruce Penhall, po której został wykluczony. Wielu obserwatorów do dziś dyskutuje o tej decyzji.

Carter był jednym z największych brytyjskich talentów początku lat 80. W 1986 roku zastrzelił swoją żonę, a następnie popełnił samobójstwo. Jego historia pozostaje jedną z najbardziej dramatycznych w dziejach dyscypliny.


3. Tommy Knudsen

Brązowy medalista IMŚ z 1981 roku. W czasach dominacji Hans Nielsen i Erik Gundersen musiał zadowolić się rolą zawodnika drugiego planu.

Ośmiokrotny mistrz świata w drużynie i dwukrotny mistrz świata par. Techniczny, elegancki styl jazdy i wysoka kultura torowa były jego znakiem firmowym.


2. Jarosław Hampel

Srebrny medalista IMŚ w 2010 i 2013 roku, brązowy w 2011. W 2010 roku przegrał walkę o tytuł z Tomasz Gollob, w 2013 z Tai Woffinden.

Znany z perfekcyjnych startów i umiejętności czytania toru. W 2015 roku doznał poważnej kontuzji nogi podczas półfinału Drużynowego Pucharu Świata w Gnieźnie. Wrócił do ścigania, lecz nie odzyskał już dawnej dominacji.


1. Leigh Adams

Czternaście sezonów w cyklu Grand Prix, srebro IMŚ w 2007 roku, brąz w 2005. Przez 20 sezonów w Polsce utrzymywał średnią powyżej 2,00.

W 2007 roku trafił na znakomitą dyspozycję Nicki Pedersen, który sięgnął po złoto. Adams był symbolem konsekwencji, techniki i elegancji jazdy. Nigdy nie zdobył złota, lecz dla wielu kibiców pozostaje jednym z najwybitniejszych zawodników w historii Grand Prix.


Osiągnięcia wyżej wymienionych zawodników w IMŚ (podium, ew. najlepsze wyniki)

  • Leigh Adams (Australia) – 2. miejsce 2007, 3. miejsce 2005
  • Jarosław Hampel (Polska) – 2. miejsce 2010, 3. miejsce 2011, 2. miejsce 2013
  • Tommy Knudsen (Dania) – 3. miejsce 1981
  • Kenny Carter (Wielka Brytania) – 5. miejsce 1981, 1982, 1983
  • Jimmy Nilsen (Szwecja) – 2. miejsce 1998
  • Shawn Moran (USA) – 2. miejsce 1990 (dyskwalifikacja)
  • Zenon Plech (Polska) – 2. miejsce 1973, 3. miejsce 1979
  • Billy Sanders (Australia) – 3. miejsce 1980, 2. miejsce 1983
  • Simon Wigg (Wielka Brytania) – 2. miejsce 1989
  • Ryan Sullivan (Australia) – 3. miejsce 2002

W cieniu złota

Każdy z nich miał moment, w którym był o krok od mistrzostwa świata. Każdy funkcjonował w epoce wybitnych rywali. Żużel nie zawsze wynagradza regularność i klasę złotem – czasem decyduje jedna runda, jeden błąd, jedna kontuzja.

Ci zawodnicy nie zdobyli tytułu IMŚ. A jednak to ich nazwiska wciąż powracają w rozmowach kibiców. I być może właśnie to – trwałość pamięci – jest najpełniejszą definicją sportowej wielkości.

Zdjęcie: publiczny Fb All About The Speedway